De behoefte aan stemmingsbeïnvloedende middelen of activiteiten is sterker dan wat dan ook. Dwangmatig eigenlijk.

Uiteindelijk zetten deze mensen alles wat hen lief is en wat waarde heeft op het spel; relaties, familie, kinderen, onderneming of werk, normen, waarden en de gezondheid. Kenmerkend zijn de misleiding van zichzelf en van hun directe omgeving, stiekem drinken of gebruiken, terwijl oneerlijk gedrag helemaal niet bij hun karakter past. De schaamte wordt steeds groter en het gevoel van eigenwaarde wordt systematisch ondermijnd.

Na verloop van tijd valt de aanleiding om te drinken of te gebruiken weg (hoge werkdruk, eenzaamheid of euforie) en gaat het om bevrediging van een zeer sterke fysieke en emotionele behoefte. Het wordt een autonoom proces dat met pure wilskracht alleen niet meer te keren is. In minder dan 1% van de situaties lukt het om eigenhandig de situatie (voor slechts heel korte tijd) om te buigen.

Alleen door onderkenning van het probleem en het willen accepteren van hulp, kan deze negatieve spiraal worden doorbroken.